106. POSIEDZENIE SEJMU RP
w dniach 28, 29, 30 czerwca i 1 lipca 2005 r.

SEJM UCHWALIŁ USTAWY:

o zmianie ustawy o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary; (druki nr 3837, 4170)

Zmiana ustawy jest następstwem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 3 listopada 2004 roku. Nowelizacja polega na usunięciu wątpliwości interpretacyjnych i bardziej precyzyjnym zdefiniowaniem pojęcia "podmiot zbiorowy".

Ustawa określa, że podmiotem zbiorowym jest osoba prawna oraz jednostka organizacyjna nie mająca osobowości prawnej. Podmiot zbiorowy może być pociągnięty do odpowiedzialności wtedy, gdy do popełnienia czynu zabronionego doszło w następstwie co najmniej braku należytego nadzoru nad sprawcą czynu zabronionego, będącego osobą fizyczną.

Podmiot zbiorowy podlegałby odpowiedzialności także wtedy, gdy do popełnienia czynu zabronionego doszłoby w następstwie wadliwej organizacji jego działalności. Podmiot, który zgłosiłby swój udział w postępowaniu sądowym, miałby prawa do obrony już na etapie postępowania karnego przeciwko osobie fizycznej.

Ustawa przewiduje dla podmiotu zbiorowego kary pieniężne od 1 tys. do 20 mln zł, z zastrzeżeniem, że kara pieniężna nie może być wyższa niż 10 proc. przychodu osiągniętego w roku obrotowym, w którym popełniono czyn zabroniony.

o zmianie ustawy o państwowym przedsiębiorstwie użyteczności publicznej "Poczta Polska"; (druki nr 4058, 4163)

Zgodnie z przyjętą ustawą, grunty Skarbu Państwa, będące 5 grudnia 1990 roku w posiadaniu i zarządzie przedsiębiorstwa Polska Poczta, Telegraf i Telefon i pozostające w posiadaniu Poczty Polskiej 1 stycznia 2005 roku, mają stać się z dniem 1 stycznia 2006 roku przedmiotem użytkowania wieczystego Poczty Polskiej. Uwłaszczone zostaną także budynki, budowle i inne urządzenia znajdujące się na tych.

o zmianie ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej; (druki nr 3773, 4130)

Nowelizacja wprowadza obowiązek umieszczania tablic z godłem na budynkach m.in. administracji rządowej i terytorialnej.

Przyjęte zmiany przewidują umieszczenie tablic z godłem na budynkach siedzib m.in. organów administracji rządowej, wojewódzkiej, powiatowej i gminnej, sądów, wojska, policji i straży granicznej.

Nowelizacja zakłada też upoważnienie dla prezydenta do ogłaszania - w drodze rozporządzenia - żałoby narodowej. Obecnie żałobę ogłasza Rada Ministrów, a prezydent zarządza opuszczenie flagi państwowej do połowy masztu. Było tak m.in. po śmierci papieża Jana Pawła II. Nowelizacja obie te kompetencje przyznaje głowie państwa.

o zmianie ustawy o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa oraz urbanistów; (druki nr 4059, 4118)

Nowelizacja porządkuje przepisy w związku z reformą sądownictwa administracyjengo.

o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw; (druki nr 3213, 3283, 3991, 3991-A)

Nowelizacja wprowadza do polskiego systemu prawnego instytucję postępowania mediacyjnego jako alternatywę dla cywilnych postępowań sądowych.

Regulacja przewiduje dwa tryby inicjowania mediacji: w wyniku porozumienia stron, niezależnie od postępowania cywilnego oraz - w trakcie postępowania - przez sąd. Przed mediatorem można będzie zawrzeć ugodę, która po zatwierdzeniu przez sąd będzie miała moc prawną ugody sądowej.

Mediatorem - zgodnie z ustawą - mógłby być każdy, kto ma pełnię praw obywatelskich. Projekt nie przewiduje ograniczeń co do wykształcenia czy stopnia pokrewieństwa mediatora ze stronami konfliktu. Wybór osoby mediatora pozostawiony został stronom z wyjątkiem sytuacji, gdy sprawę do mediacji skierował sąd. Aby ułatwić wybór mediatora, organizacje społeczne i zawodowe mają stworzyć listy stałych mediatorów.

o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego; (druki nr 3434, 4005, 4005-A)

Nowelizacja zakłada, że sądownictwo polubowne w większym stopniu zastąpi sądy powszechne w rozstrzyganiu sporów cywilnych. Przedmiotem rozstrzygnięć przez te sądy mogą być wszystkie roszczenia, które są przedmiotem ugody sądowej z wyjątkiem spraw o alimenty.

Zgodnie z ustawą, sądownictwo polubowne ma spełniać funkcję alternatywnego sposobu rozpoznawania sporów cywilnych, co ma zastosowanie w tych przypadkach, gdzie strony są skłonne do ugody. Będą one decydować o miejscu prowadzenia postępowania, a także o składzie sędziowskim (arbitrów), którymi nie mogą być sędziowie zawodowi.

Podstawową zasadą postępowania przed sądem polubownym jest przyjęcie zasady, że musi ono zapewnić stronom równe traktowanie i każda z nich musi mieć prawo do wysłuchania i przedstawienia swoich racji i argumentów. Rozstrzygnięcie arbitrów ma taką samą moc prawną jak wyrok sądu powszechnego.

o zmianie ustawy - Prawo o adwokaturze i niektórych innych ustaw; (druki nr 1694, 3749, 4026, 4026-A)

Nowelizacja przewiduje, że egzaminy na aplikacje przeprowadzane będą przez państwowe komisje, a nie korporacje prawnicze; zakłada szerszy dostęp do zawodów prawniczych oraz możliwość dostępu do egzaminu zawodowego nie tylko po odbyciu aplikacji, ale także poprzez czynną pracę w zawodzie prawniczym. Nowelizacja poszerza dostęp do tych profesji np. pprzez dopuszczenie magistrów prawa do prowadzenia działalności umownie nazywanej "doradztwem prawnym".

o zmianie ustawy - Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej; (druki nr 4166, 4166-A)

Nowelizacja ogranicza się do koniecznych korekt, wynikających ze zmian w liczbie ludności w niektórych okręgach. Od liczby ludności w danym okręgu wyborczym zależna jest bowiem liczba posłów w nim wybieranych.

Zgodnie z nowelizacją, w okręgach wyborczych: nr 2 - Wałbrzych; nr 9 - Łódź; 13 - Kraków; 31 - Katowice będzie się wybierać o jednego posła mniej niż do tej pory, a w okręgach: nr 12 Chrzanów; 15 - Tarnów; 20 - Warszawa-okręg; 35 - Olsztyn - o jednego więcej.

o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych; (druki nr 3772, 4139, 4139-A)

Nowelizacja zakłada objęcie obowiązkiem opłacania składek na ubezpieczenie społeczne rencistów zatrudnionych na podstawie umowy o pracę i umowy zlecenia oraz prowadzących działalność gospodarczą, a także orzekanie o niezdolności do pracy na okres do pięciu lat.

Renciści, którzy osiągnęli wiek emerytalny, a przed orzeczeniem renty pracowali, mają uzyskać emeryturę z urzędu. W myśl ustawy, taka emerytura nie może być niższa niż pobierana wcześniej renta.

o zmianie ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej; (druki nr 4009, 4108, 4160, 4160-A)

Nowelizacja przewiduje, że zgoda na pełnienie służby w obcej armii lub organizacji wojskowej nie byłaby udzielana w stanach nadzwyczajnych (ogłoszenie mobilizacji, wojna, wprowadzenie stanu wojennego lub wyjątkowego). Ograniczono także możliwość udzielania zgody osobom skazanym prawomocnym wyrokiem za przestępstwa umyślne na karę w wymiarze co najmniej jednego roku (w tym także z warunkowym zawieszeniem jej wykonania lub karę ograniczenia wolności).

W myśl ustawy, funkcja odraczania zasadniczej służby wojskowej z tytułu konieczności sprawowania opieki nad członkiem rodziny zostanie rozdzielona między wójta, burmistrza lub prezydenta miasta (organy te zostaną upoważnione i zobowiązane do orzekania i wydawania decyzji administracyjnej o konieczności sprawowania przez poborowego bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny) oraz wojskowego komendanta uzupełnień (w zakresie obowiązku udzielania odroczenia).

Regulacja przewiduje także stworzenie możliwości mianowania byłych żołnierzy zawodowych na wyższe stopnie wojskowe, w uznaniu ich zasług.

o Krajowym Centrum Szkolenia Kadr Sądów Powszechnych i Prokuratury; (druki nr 3614, 4122, 4122-A)

Ustawa zakłada powołanie w 2006 r. w Krakowie Krajowego Centrum Szkolenia Kadr Sądów Powszechnych i Prokuratorów.

Zadaniem tej instytucji będzie prowadzenie szkolenia i innych form doskonalenia zawodowego sędziów oraz prokuratorów a także asesorów sądowych i prokuratorskich oraz asystentów sędziów i referendarzy sądowych zgodnie z przyjętym przez rząd Programu Przygotowania do Członkostwa Polski w UE. Prawo sędziów do podnoszenia na koszt państwa kwalifikacji zawodowych jest zagwarantowane europejską kartą o statusie sędziego.

Ustawa zakłada, że Centrum będzie podlegać Ministrowi Sprawiedliwości, który będzie dysponentem części budżetu, przeznaczonego na finansowanie tego rodzaju działalności.

o zmianie ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw; (druki nr 3797, 4117)

Nowelizacja przewiduje, że ugrupowania polityczne nie będą mogły zgłaszać swoich kandydatów na ławników sądowych.

Ustawa doprecyzowuje warunki, jakie musi spełniać kandydat na ławnika: nie musi mieć wyższych studiów, a jedynie średnie wykształcenie. Kandydat na ławnika będzie musiał składać oświadczenie, że nie toczy się przeciwko niemu postępowanie karne i zaświadczenie o stanie zdrowia.

Prawo zgłaszania kandydatów na ławników do orzekania w sprawach z zakresu prawa pracy będą miały wyłącznie związki zawodowe i organizacje pracodawców. Obecnie mają je także terenowe organy administracji rządowej.

Ławnicy nie będą brali udziału w rozpoznawaniu spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych, postępowaniach o udzielenie zezwolenia rodzicom i opiekunom na rozporządzaniem majątkiem dziecka oraz o rozstrzygnięcie sporów w ramach przedsiębiorstwa.

o pobieraniu, przechowywaniu i przeszczepianiu komórek, tkanek i narządów; (druki nr 3856, 4141, 4141-A)

Ustawa przewiduje utrzymanie zasady "zgody domniemanej" przy pobieraniu narządów do przeszczepu ze zwłok tzn., że pobrania komórek, tkanek i narządów do przeszczepu ze zwłok można dokonać, jeżeli osoba zmarła nie wyraziła za życia sprzeciwu. Sprzeciw może być wyrażony w formie: wpisu w centralnym rejestrze zgłoszonych sprzeciwów, oświadczenia pisemnego z własnoręcznym podpisem lub oświadczenia ustnego złożonego w obecności co najmniej dwóch świadków.

Zaostrza kary za handel narządami - za to przestępstwo grozi kara od 3 lat pozbawienia wolności, a jeśli z handlu narządami ktoś uczyni stałe źródło dochodu, ma podlegać karze więzienia od lat 5.

Ustawa zawiera też przepisy dotyczące krajowej listy osób oczekujących na przeszczep.

Zgodnie z zaleceniami Konwencji Bioetycznej Rady Europy, ograniczono możliwość pobierania szpiku od małoletniego - będzie on mógł być dawcą jedynie na rzecz rodzeństwa. Jednocześnie rozszerzono możliwość pobierania narządów od dawców żywych niespokrewnionych, jeśli uzasadniają to szczególne względy osobiste lub uczuciowe.

Ustawa zawiera szczegółowe i zaostrzone - w stosunku do obowiązujących - przepisy dotyczące banków krwi pępowinowej.

o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej; (druki nr 3557, 4167, 4167-A)

Nowelizacja dotyczy przede wszystkim przekazania marszałkom województw lub starostom poszczególnych kompetencji z zakresu administracji publicznej, dotychczas będących w gestii wojewodów.

Zadania przypisane wojewodzie powinny ograniczać się do działań m.in. z zakresu nadzoru nad jednostkami samorządu terytorialnego, związanych ze strategicznymi interesami państwa, z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym, kwestiami obywatelstwa i cudzoziemców. Pozostałe zadania, przypisane obecnie wojewodom, zostaną przekazane samorządom województw; ponadto niektóre dotychczasowe zadania i kompetencje wojewodów zostaną przejęte przez samorząd powiatowy.

Nowe zadania samorządów mają być finansowanie dotacjami, udzielanymi przez administrację rządową.

o zmianie ustawy o transporcie drogowym oraz niektórych innych ustaw; (druki nr 3930, 4159, 4159-A)

Nowelizacja przewiduje, że przewoźnicy nie posiadający licencji taksówkarzy nie będą mogli umieszczać na samochodach oznaczeń podobnych do taksówkowych - tzw. koguta. (Ograniczenie to dotyczy pojazdów przystosowanych do przewozu 9 osób łącznie z kierowcą.) Nie będą mogli oni także używać w samochodzie taksometru oraz umieszczać oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy.

Nowelizacja reguluje również szereg spraw dotyczących zawodowego transportu drogowego. Kierowca musi np. posiadać następujące dokumenty: wypis z licencji, kartę opłaty drogowej, zezwolenia i formularze wymagane dla różnych kategorii transportu drogowego. Usługa transportu drogowego bez wymaganej licencji, będzie podlegać karze w wysokości 8 tys. zł.

Inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego będą kontrolowali samochody w umundurowaniu. Wymóg ten jest konieczny m.in. wtedy, kiedy kontrola dotyczy tzw. przewozów regularnych - czyli takich, które służą publicznemu przewozowi osób i ich bagażu w określonych odstępach czasu i określonymi trasami - oraz taksówek, o ile nie wymaga to zatrzymywania samochodu poza postojem.

Nowelizacja określa szczegółowo, na jakich zasadach mogą być wykonywane przewozy regularne.

o zmianie ustawy o minimalnym wynagrodzeniu za pracę oraz o zmianie innych ustaw; (druki nr 3640, 3640-A, 3985, 3985-A)

Nowelizacja zakłada coroczną waloryzację płacy minimalnej na podstawie wskaźnika inflacji oraz wysokości prognozowanego na dany rok wskaźnika wzrostu PKB.

Celem nowelizacji jest podniesienie płacy minimalnej tak, by była bardziej zbliżona do minimum socjalnego, a także m.in. zwiększenie różnic między wynagrodzeniem minimalnym a np. zasiłkiem dla bezrobotnych czy rentą.

o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz innych ustaw; (druki nr 3684, 4095, 4095-A)

Ustawa zakłada, że osoby rozpoczynające prowadzenie działalności gospodarczej przez pierwsze 2 lata będą mogły płacić niższą składkę na ubezpieczenie społeczne.

Zgodnie z ustawą, podstawa wymiaru składki będzie wynosić 30 proc. minimalnego wynagrodzenia.

Nowelizacja przywraca także prawo do ubezpieczenia w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego (KRUS) rolnikom, którzy prowadzą działalność pozarolniczą, jeśli kwota podatku za 2004 r. od działalności pozarolniczej nie przekracza 2 tys. 528 zł.

o zmianie ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych; (druki nr 4177, 4232)

Nowelizacja umożliwia Narodowemu Funduszowi Zdrowia prowadzenie księgowości w jednym systemie - memoriałowym.

o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym; (druki nr 3706, 4101, 4101-A)

Ustawa transponuje do prawa krajowego wymagania Unii Europejskiej dotyczące zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego.

o ratyfikacji Umowy w sprawie tymczasowego stosowania między niektórymi Państwami Członkowskimi Unii Europejskiej Konwencji sporządzonej na podstawie artykułu K.3 Traktatu o Unii Europejskiej w sprawie wykorzystania technologii informatycznej dla potrzeb celnych, sporządzonej w Brukseli dnia 26 lipca 1995 r.; (druki nr 4037, 4144)

Sejm upoważnił Prezydenta do ratyfikacji Umowy.

o ratyfikacji Konwencji sporządzonej na podstawie artykułu K.3 Traktatu o Unii Europejskiej w sprawie wykorzystania technologii informatycznej dla potrzeb celnych, sporządzonej w Brukseli dnia 26 lipca 1995 r.; (druki nr 4039, 4146)

Sejm upoważnił Prezydenta do ratyfikacji Konwencji.

o ratyfikacji Protokołu sporządzonego na podstawie artykułu K.3 Traktatu o Unii Europejskiej w sprawie zakresu informacji dotyczących prania wpływów pieniężnych w Konwencji w sprawie wykorzystania technologii informatycznej dla potrzeb celnych oraz włączenia numeru rejestracyjnego środków transportu do Konwencji, sporządzonego w Brukseli dnia 12 marca 1999 r.; (druki nr 4038, 4145)

Sejm upoważnił Prezydenta do ratyfikacji Protokołu.

o ratyfikacji Protokołu sporządzonego zgodnie z artykułem 34 Traktatu o Unii Europejskiej, zmieniającego Konwencję w sprawie wykorzystania technologii informatycznej dla potrzeb celnych w zakresie utworzenia bazy danych rejestru celnego dla celów identyfikacyjnych, sporządzonego w Brukseli dnia 8 maja 2003 r.; (druki nr 4040, 4147)

Sejm upoważnił Prezydenta do ratyfikacji Protokołu.

o ratyfikacji Protokołu sporządzonego na podstawie artykułu K.3 Traktatu o Unii Europejskiej, dotyczącego wykładni Konwencji w sprawie wykorzystania technologii informatycznej dla potrzeb celnych dokonywanej w trybie prejudycjalnym przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich, sporządzonego w Brukseli dnia 29 listopada 1996 r. (druki nr 4084, 4148)

Sejm upoważnił Prezydenta do ratyfikacji Protokołu.

komisyjny projekt ustawy o zmianie ustawy o pomocy społecznej; (druki nr 4107, 4133)

rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny skarbowy oraz niektórych innych ustaw; (druki nr 2375, 4064)

poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o lasach oraz o zmianie innych ustaw; (druki nr 3975, 4137)

rządowy projekt ustawy o działalności lobbingowej; (druki nr 2188, 4138)

poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa; (druki nr 4109, 4161)

poselski projekt ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa; (druki nr 1834, 4189)

poselski projekt ustawy o Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej; (druki nr 2791, 4189)

rządowy projekt ustawy o Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa; (druki nr 3259, 4189)

rządowy projekt ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, o zmianie ustawy-Kodeks postępowania cywilnego oraz zmianie niektórych innych ustaw. (druki nr 2582, 3804)

komisyjny projekt uchwały w sprawie Sprawozdania Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z rocznego okresu działalności. (druki nr 3868, 4143)

o kinematografii; (druki nr 4178, 4221)

o finansach publicznych; (druki nr 4180, 4194)

o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw; (druki nr 4181, 4192)

o zmianie ustawy o rezerwach państwowych oraz zapasach obowiązkowych paliw; (druki nr 4179, 4198)

o zmianie ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych oraz niektórych innych ustaw; (druki nr 4182, 4203)

o zmianie ustawy o ochronie zdrowia psychicznego; (druki nr 4183, 4224)

o zmianie ustawy o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki oraz o zmianie niektórych innych ustaw; (druki nr 4185, 4199)

o zmianie ustawy o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw; (druki nr 4186, 4200)

o ustanowieniu programu wieloletniego "Narodowy program zwalczania chorób nowotworowych"; (druki nr 4188, 4205)

o zmianie ustawy o ustroju miasta stołecznego Warszawy. (druki nr 4187, 4204)

w sprawie uczczenia 70. rocznicy śmierci marszałka Józefa Piłsudskiego. (druki nr 4010, 4099)

informację Rządu na temat realizacji polityki rozwoju obszarów wiejskich i wspólnej polityki rolnej po wejściu Polski do Unii Europejskiej (głosowanie wniosku o odrzucenie na następnym posiedzeniu Sejmu) (druk nr 4228)

rządowy projekt ustawy o uchyleniu ustawy o wynagradzaniu osób kierujących niektórymi podmiotami prawnymi oraz o zmianie niektórych ustaw. (druki nr 3790, 3897)